СЫРДОН НАРТЫ КУЫД АСАЙДТА
Нарт ацыдысты иу бон хæтæны,
æмæ Сырдоны дæр семæ ахуыдтой.
Сæ къухы 'ппындæр ницы бафтыдис,
Афтидæй фæстæмæ рацæйздæхтысты.
Тар хъæды астæу иу æнæбын цад
Нарт зыдтой æмæ загътой сæхицæн:
«Сырдон уыцы цад нæ зоны æмæ йæ
Ууылты арвитæм — кæд дзы ныххауид,
æмæ афтæмæй кæд нæ маст ссæуид!»
Цадыл пыхсытæ мæнг калд æркодтой,
Цадмæ фæндагыл Сырдоны арвыстой.
Сырдон уым цад кæй уыд, уый нæ базыдта,
æмæ дзы афтæмæй ныххаудта 'виппайд;
Фæхæст ма былгæрон бæласы уидæгтыл,
æмæ амалтæй цадæй раирвæзтис.
Хус къæцæлтæй, дын, цырен арт акодта,
Ахустæ кодта йæ хуылыдз дарæс,
æмæ азгьордта нартæн сæ размæ.
Нарт Гæтæджы фырт гæды Сырдонæн
Фесæфын æнхъæл бæргæ уыдысты,
Фæлæ сæм уый та фæстæмæ хъæр кæны:
— О, фæлæуут-ма, нарты хæтæг адæм,
Диссаг, уын радзурон, дунейы диссаг! —
Нарт æрлæууыдысты, дисæй амардысты:
Уый Сырдоны хъæр у, кæцæй ма фæзындис?
Сыр дон сæм бацыдис æмæ сын загъта:
— æз ахæм диссаг мæ чысылæй нырмæ
Никуы ма федтон! — Нарт æм уæд дзурынц:
«Уæ, Гæтæджы фырт, цы диссаг федтай?
Ма та нæ фæсай!» Сырдон сын загъта:
— Уæртæ уым иу цад, æмæ дзы федтон
Диссаджы сырдтæ Сындз-къохмæ лидзгæ,
æз сæ фæтарстæн, мæ фыр тæссæй ма
Ардæм кæуылдæрты æрбахæццæ дæн.—
Сырдоны дзауматы хусæй куы федтой,
Уæд йæ ныхæстæ нарты бауырныдтой,
æмæ йыл афтæмæй баууæндыдысты.
— Кæда цуаны цæут, нарты фæсивæд,
Уæд ма хуыздæр ран кæм æссардзыстут!
æмæ сæм цæйут тагъддæр ацæут!
æз сæм мæхæдæг нал бацæудзынæн,
Фæлæ зилдзынæн къохы алыфарс:
Чердæм уын цæуой, уый уын амондзынæн.—
Уæд сындзджын къохмæ нарт бацыдысты.
Сындзыты зилынц, фæлæ; сырд кæм арынц,
æхсæв бонмæ сæ сындзытæ фæтыдтой;
Уæд бæхæй, лæгæй, сæ туг калгæйæ.
Райсом рацыдысты тар сындзджын къохæй.
«Сæрæй та ныл, Сырдон, сайдæй рацыдтæ?»
Афтæ бафарстой нарт уæд Сырдоны.
— Нæ бауæндыдыстут, нарт, сырдтæм бацæуын!
æз уын адæмæн уый куы радзурон,
Уæд фидиссаг кæнут! — Сырдон сын загъта.
Нарты фæсивæд уæд фæтарстысты,
Зæгъгæ, нæ Сырдон худинаг кæндзæни,
æмæ йæм дзурын дæр нал бауæндыдысты.
Афтæтæ кодта нарты адæмæн
Гæтæджы хин фырт, фыдбылызы Сырдон.
Нарты кадджытæ — ирон адæмы культурон хæзна Ацæмæз æмæ Насран– Æлдар Ацæмæз æмæ Агуындæ-рæсугъд Сырдоны райгуырд Нарты Балц Фæндыр куыд фæзынд Сырдон Нарты куыд асайдта Сырдон Уæйгуыты куыд фæсайдта Сырдон йæ мæрдтæн хист куыд кодта Дæ тын дæ къух ссардта Сырдоны Тохъылы æргæвст Сырдоны мард Æхсар æмæ Æхсæртæджы райгуырд Нарты Фæткъуы Дзерассæ-рæсугъд Æхсар æмæ Æхсæртæджы мæлæт Уырызмæг æмæ Хæмыцы райгуырд Уырызмæг æмæ Хæмыц Уæрхæджы куыд ссардтой Сатанайы райгуырд Сатана Уырызмæджы ус куыд сси Уырызмæг Сатанайы йæ цæгатмæ куыд æрвыста Уырызмæджы æнæном лæппу Уырызмæг æмæ Сохъыр Уæйыг Уырызмæджы фæстаг балц Бæгæны куыд фæзынди Сосланы райгуырд æмæ байсæрын Дауджыты лæвæрттæ Сосланæн Сослан – Тыхагур Сырдон Сосланимæ цæмæн фезнаг ис Сослан Бедухайы куыд æрхаста Сослан Сатанайы зындоны цадæй куыд фервæзын кодта Сослан Косеры куыд ракуырдта Сослан мæрдты бæсты Сосланы мæлæт Хæмыц ус куыд ракуырдта Батрадзы райгуырд Батрадзы денджызæй куыд расайдтой Батрадзы хъæзтытæ сывæллонæй Хæмыцы фырт Батрадз æмæ Деденæджы фырт Арæхдзау Нарты Батрадз æмæ Хъулонзачъе Уæйыг Батрадз йæхи куыд байсæрын кодта Батрадз Уырызмæджы куыд фервæзын кодта Батрадз æмæ Тыхы Фырт Мукар Батрадз æмæ Сохъыр Уæйыг Æфсæроны фырт Алæф Батрадз æмæ Сохъыр Уæйыг Æфсæрон Батрадз Нарты Гуыппырсарты куыд фервæзын кодта Батрадз Сосланы куыд фервæзын кодта Батрадз æмæ æлдар Батрадз æмæ нарты Уацамонгæ Нарты симд Батрадз Нарты Дзуары куыд фæнадта Нарты æмбырд Хæмыцы мæлæт Батрадз йæ фыды туг куыд райста Батрадзы мæлæт Нарты Сау Рувасдзарм Æхсæртæггаты æмæ Борæты хæст Нарт æмæ Уæйыджы стæг Айсана Сатанайы лæппу Уæрхтæнæджы фырт Нæртон Сыбæлц Бедзенæджы фырт чысыл Арæхдзау Сæууай Уастырджи æмæ Нæртон æнæфындз Мæргъуыдз Нарты сæфт ДзырдуатНартские сказания на русском языке